Agressief gedrag bij kinderen is voor veel ouders en leerkrachten moeilijk om mee om te gaan. Voor het kind zelf is ook het lastig want met agressie maak je geen vrienden. Een moeder vroeg laatst aan mij: waar komt de agressie bij mijn kind vandaan en hoe kan ik daar het beste mee om gaan? Daar is eigenlijk geen eenduidig antwoord voor maar in dit artikel proberen we daar antwoord op te geven.

Vanuit de psychologie wordt gedacht dat ieder mens agressief gedrag kan vertonen. Dat het ene kind meer agressief is dan de ander komt door twee dingen. Aanleg en omgevingsfactoren die agressie stimuleren. Bij omgevingsfactoren kun je denken aan agressieve ouders, geweld op de televisie of in de buurt. Een ander belangrijk verschijnsel bij kinderen is als het de hele dag hoort ‘mag niet’. Een kind krijgt daardoor een opeenstapeling van frustraties dat kan lijden tot agressie. Uit onderzoek blijkt ook dat jongens agressiever zijn dan meisjes.

Bij kinderen in de leeftijd tussen de drie en vijf jaar is een toename van agressie te zien, omdat een kind dan voor zichzelf begint op te komen. Hij kan nog niet duidelijk zien wat de grens is tussen zijn eigen wensen en die van anderen. Dat kan leiden tot doordrammen, aanstellen, agressie of wild doen.

Bij kinderen in de leeftijd tussen de drie en vijf jaar is een toename van agressie te zien, omdat een kind dan voor zichzelf begint op te komen.

Wat is het motief van de agressie?
Een kinderleven kent agressie. Maar wanneer wordt het zorgelijk? Er kan onderscheid worden gemaakt naar motieven achter een agressieve daad: zomaar, verdedigen van bezit, verkrijgen van bezit, aandacht trekken, afstraffen van agressie van een ander of dreigen.
Het is belangrijk bij het beoordelen te letten op het motief.

Vraag je af:
– Is het verdedigende of aanvallende agressie?
– Is het stoeien of is het vijandige agressie?
– Is het doelgericht of is het toevallige agressie?

Als een kind het nooit kan laten om niet agressief te reageren dan is er sprake van dwang die niet bij een normale ontwikkeling hoort. In een normale ontwikkeling moet een kind leren om te gaan met zijn eigen agressieve impulsen. Vanaf een jaar of acht wordt agressie een stabiel kenmerk tot in de volwassenheid, ongeacht de omgeving.

Als ouder moet je vooral niet alle agressie onderdrukken, maar ook niet alles toelaten. Als je kind je slaat, leer hem dan dat als hij heel boos is, hij heel hard met zijn vuisten op tafel mag trommelen, dat ontlaadt zijn boze energie. Een constructieve uitlaat voor een vechterig jongentje is bijvoorbeeld judo of schermen: hij mag vechten, maar alleen ingeperkt door strenge regels.

Een assertiviteitstraining kan een kind helpen om te leren op een andere manier voor zichzelf op te komen. Een andere belangrijke tip is laat aan je kind zelf zien hoe jij met boosheid om gaat en kijk met je kind mee wat hij op televisie aan agressie ziet.

Heb je een vraag over opvoeden en wil je liever een persoonlijk advies van een deskundige? Meldt je dan hier aan en dan neemt een deskundige vandaag nog contact met je op.