Dat baby’s huilen weet iedereen. Het is de manier hoe ze met ons communiceren en aangeven dat ze ergens behoefte aan hebben of er ongemak is. Vooral in het begin kan het lastig zijn om de reden van het huilen te ontdekken en in te spelen op waar jouw kindje behoefte aan heeft. En als je al van alles hebt geprobeerd en je baby blijft langdurig of regelmatig huilen, mag je hem/haar dan laten huilen of kun je toch beter gaan troosten? Je kunt je als ouder machteloos voelen of bang zijn voor de reactie van je omgeving. In dit artikel lees je meer over het huilgedrag van baby’s. Wat is normaal? Wanneer en hoe kun je er iets aan doen?

Hoeveel huilen is normaal?

Uit onderzoek blijkt dat baby’s vanaf de geboorte tot de leeftijd van ongeveer 6-8 weken steeds meer gaan huilen. Wanneer ze 6-8 weken oud zijn huilen baby’s het meest, gemiddeld 2 tot 2,5 uur per dag. Daarna neemt het aantal uren dat baby’s per dag huilen weer af. Vanaf de 12^e levensweek blijft het aantal uren dat een baby huilt voor de rest van het eerste levensjaar ongeveer gelijk. Dit is voor het eerste jaar gemiddeld 1 tot 1,5 uur per dag. Rond de vijfde of zesde maand kunnen baby’s soms weer op vaste uren gaan huilen doordat hun dagindeling niet is aangepast aan hun ontwikkeling.

Sommige baby’s blijven, ondanks de vele aangeboden oplossingen, toch huilen en lijken op geen enkele manier te troosten. Als dat vaak per dag voor komt, en een lange tijd aanhoud spreken we van overmatig huilen. Dit komt gemiddeld bij 1 op de 10 baby’s voor. Een kindje wordt een huilbaby genoemd als hij/zij meer dan 3 uur per dag huilt, meer dan 3 dagen in de week en voor een periode van minstens 3 weken lang. Van alle baby’s wordt ongeveer 2-5% een huilbaby genoemd.

Redenen waarom baby’s huilen

Door te huilen geven kinderen uiting aan hun gevoelens en ongenoegen. Elke ouder kent de bekende oorzaken voor het huilen van een baby: honger, een vieze luier, pijn (bijvoorbeeld door het opkomen van tanden), het dwarszitten van een boertje, harde geluiden of vermoeidheid. Dit zijn waarschijnlijk de eerste dingen waar je aan denkt en oplossingen voor gaat toepassen wanneer je baby begint te huilen. Er kunnen echter ook andere oorzaken zijn waarom baby’s huilen.

Het te koud of te warm hebben.

Pasgeborenen vinden het fijn om goed ingepakt en warm gehouden te worden, maar niet te warm. Baby’s huilen eerder en harder als ze het te koud hebben dan te warm. Een simpele richtlijn voor een comfortabele temperatuur van je baby is dat hij/zij één laagje meer draagt dan jij zelf aan hebt.

Overprikkeling of verveling.

Een andere oorzaak kan zijn dat je kindje te veel (of te weinig) prikkels te verwerken krijgt. Het leven buiten de baarmoeder bestaat uit veel prikkels van onder andere felle lichten, geluiden van rinkelende telefoons en televisies en het contact met verschillende mensen in. Tekenen waarmee je baby aangeeft dat het even genoeg is geweest zijn het sluiten van de ogen, wegdraaien van het hoofdje, overstrekken van het lichaam, vermijden van je blik en huilen. Speel hier op in door je kindje te laten rusten en prikkels gedurende de dag te verminderen.
Waar sommige baby’s snel overprikkeld raken lijken anderen juist zeer nieuwsgierig te zijn naar de wereld om hen heen. Zij huilen snel wanneer ze rustig op een kleed of in de box liggen. Probeer na te gaan of jouw kindje stopt met huilen als jij of de omgeving actiever is of hij/zij meer kan zien, horen of voelen.

Ongemakken uit de omgeving.

Baby’s kunnen van kleine dingen uit de omgeving ook snel van slag raken. Denk aan plotselinge en harde geluiden, ongemakkelijke zit of lig houding of kleding die kriebelt, te strak zit of een rits die prikt. Maar ook kleine onverwachte dingen kunnen je baby laten huilen. Zo kan er bijvoorbeeld een haar strak om een vinger of teen gewikkeld zitten. Hier denk je in eerste instantie misschien niet aan maar het komt vrij vaak voor dat dit de oorzaak blijkt wanneer een baby lijkt te huilen zonder oorzaak.

Lichamelijke oorzaak.

Vanzelfsprekend kan er bij het langdurig en regelmatig huilen van baby’s sprake zijn van een lichamelijke oorzaak. Denk aan buik en/of darmklachten zoals een moeilijke stoelgang (obstipatie) of winderigheid, een oorontsteking of blaasontsteking of een allergie voor bijvoorbeeld koemelk. Tevens kan er sprake zijn van reflux. Reflux is een aandoening die vrij veel voor komt bij baby’s. Hierbij stroomt een deel van de maaginhoud terug in de slokdarm. Je kunt het herkennen doordat je kindje veel spuugt. Maar bij sommige kindjes komt de voeding niet geheel naar boven waardoor ze het niet uitspugen. Tot slot kan het zijn dat door een snelle of moeizame bevalling of eventueel trekken aan de baby, een wervel verschoven is of niet goed zit waardoor je baby huilt. Een osteopaat kan dan op een zachte manier het lichaam van je baby laten ontspannen en de klachten verhelpen. Bij vermoedens van andere lichamelijke oorzaken raden wij aan contact op te nemen met je eigen huisarts of consultatiebureau.

Huiluurtje.

Veel baby’s hebben tussen de 3 en 12 weken oud last van een vast dagelijks huiluurtje. Dit huiluurtje komt vaak ’s avonds voor. Aan het einde van de dag komen alle spanningen en prikkels die jouw baby gedurende de dag heeft gekregen er uit door te huilen. Hij/zij kan dan ontroostbaar huilen zonder duidelijke reden. Tijdens het huiluurtje is het belangrijk om je kindje dicht bij je te houden en zo veel mogelijk prikkels weg te nemen en te zorgen voor voldoende rust. Deze zogenaamde huiluurtjes gaan vaak vanzelf weer over.

Aandacht vragen.

Een bekende en veel voorkomende oorzaak voor het huilen van baby’s is de behoefte aan aandacht en contact en angst om verlaten te worden. Baby’s hebben veel behoefte om dicht bij hun ouder(s) te zijn. Het is geruststellend om hun ouders gezicht te zien, de stem en hartslag te horen, de warmte te voelen en de lichaamsgeur te ruiken. Huilen kan een manier zijn om te vragen om lichamelijk contact en nabijheid. Vanaf ongeveer 6 maanden kunnen baby’s gaan huilen als je de kamer verlaat of wanneer zij ’s nachts alleen wakker worden. Baby’s moeten nog leren dat weggaan gevolgd wordt door terugkomen.

Verwen ik mijn baby door snel te troosten?

Als ouder kun je bang zijn om je baby te verwennen door hem/haar veel vast te houden en te troosten. We kunnen je echter geruststellen met het volgende feitje: baby’s kun je in het eerste half jaar niet verwennen. Verwende kinderen hebben geleerd om negatief gedrag te gebruiken om te krijgen wat ze willen. Baby’s tussen de 0 en 6 maanden huilen om hun behoeften of een signaal te geven aan de ouder(s). Zij zijn te jong om doelbewust te huilen. Jonge baby’s hebben alle zorg, liefde en aandacht nodig die je maar kunt geven. Luister dus naar je ouderlijke instinct (wat de omgeving ook zegt) en troost je kindje wanneer hij/zij huilt. Door als ouder snel te reageren op het huilen werk je aan het gevoel van eigenwaarde van je baby en een vertrouwde band met hem/haar. Je baby zal zich veiliger voelen en meer zelf durven te ontdekken. Wanneer ze geleerd hebben dat je het huilen serieus neemt, zullen ze niet snel geneigd zijn om te huilen zonder reden. Veel aandacht geven en snel reageren zal dus op lange termijn zorgen voor een kindje die minder aanhankelijk en veeleisend is en niet meer.

Vanaf een half jaar huilen baby’s niet meer alleen omdat ze iets voelen maar soms ook omdat ze iets willen bereiken. In de fase van 6 tot 8 maanden besteden baby’s veel aandacht aan oorzaak en gevolg. Ze zullen steeds meer leren dat er een link is tussen zijn/haar acties en jouw reactie. Vanaf deze fase kan het goed zijn om wat grenzen te stellen. Als je baby begint te huilen om iets dat hij/zij niet nodig heeft, geef het dan ook niet. Baby’s die niet uit zichzelf stil worden krijgen in deze fase vaak als beloning een voeding of een wandeling. Geef je baby nog steeds voldoende aandacht, knuffel om te kalmeren en corrigeer gevaarlijk of ongewenst gedrag voorzichtig.

Tips bij veel / overmatig huilen:

- Kijk met behulp van bovenstaande oorzaken naar de reden voor het vele huilen van jouw baby. Voor veel van de bovenstaande oorzaken zijn er relatief simpele oplossingen toe te passen.

- Probeer lichamelijke oorzaken voor het vele huilen uit te sluiten door met de klachten en symptomen naar het consultatiebureau, de huisarts of osteopaat te gaan.

- Baby’s blijken nog altijd veel baad te hebben bij het ouderwetse rust, reinheid en regelmaat. Zorg dat je kindje voldoende rust krijgt, niet te veel prikkels te verwerken heeft en probeer een vaste dagstructuur aan te houden.

- Bij veel baby’s werkt het gebruik van een draagdoek goed bij veel huilen. Ze voelen en ruiken jou en ze zitten strak tegen je aan. Dat kalmeert de meeste baby’s en helpt hen om in slaap te vallen. Onderzoek wijst uit dat het dragen van je baby het huilen doet afnemen en goed is voor de hechting met je kindje, de hersenontwikkeling en de aanmaak van oxytocine. Het voordeel van een draagdoek is dat je armen wat rust krijgen en jij je handen vrij hebt om andere dingen te kunnen doen. Je kunt rustig eten, je vaatwasser inruimen en eigenlijk bijna alles doen wat je wilt.

- Bij overmatig huilen speelt een wisselwerking tussen ouders en kind vaak ook een rol. Als je als ouder bang bent dat je kind zal gaan huilen gaat het in veel gevallen ook huilen. Kinderen kunnen onrust, onzekerheid, stress, overbezorgdheid, irritatie en angst bij ouders goed aanvoelen en reageren hier soms op door meer te gaan huilen. Zorg dat je zelf voldoende rust krijgt. Merk je dat je het zelf even moeilijk hebt of dat jij je veel zorgen maakt, vraag je omgeving, het consultatiebureau of onze pedagogen dan om hulp.